نگاهی به رمان «رودخانه ی تباهی: فرار از کره ی شمالی

با این وجود، جایگاه کشورها ومناطق مختلف در نظریات و اندیشه های ژئوپولیتیکی مورد توجه قرار گرفته است که ازمهم ترین آن­ها می توان به نظریه ناحیه محور مکیندر و سرزمین حاشیه ای یا ریملند اسپایکمن اشاره کرد.در زمینه ی مدل تبیینی ژئوپولیتیک پاکستان در حوزه رقابت و همکاری با جمهوری اسلامی ایران،که بر موقعیت و نقش آفرینی منطقه ای تاکید داشته باشد، تحقیقات ومطالعات به حد کافی صورت نگرفته است.سهم تحقیقات جغرافیایی نیز در این میان اندک است. از آن جایی که جمهوری اسلامی ایران نیز مشروعیتش به اسلام بوده ونظام فعلی آن مبتنی بر اسلام بوده است، پاکستان در سیاست خارجی خود به این کشور توجه ویژه ای دارد.

در نتیجه توانایی توانایی رقابت یک کشور با کشور دیگر بستگی به پتانسیل های محیطی، سیاست خارجی در قبال کشورهای قدرتمند منطقه ای و جهانی، واستراتژی های خود کشور بستگی دارد. بنابراین در ژئوپولیتیک رقابت مقوله ای چند بعدی است و تمام ابعاد سیاسی، اقتصادی، ایدئولوژیکی و غیره را شامل می شود. اقدامات کشورها برای بسترسازی زمینه های رقابتی از یک سو واستقرار مکانیزم های بازدارنده کشورهای فرامنطقه ای از سوی دیگر این مقوله پیچیده را تشکیل می دهد. ایجاد مدل طالبان از طریق این کشور برای تحقق اهداف مذکور صورت گرفت.

علیرغم این که پاکستان قدرت اتمی است ولی توان حضور درسیستم های ذکرشده را ندارد.(رضایی،163:1384) درهرحال، آنچه در ژئوپولیتیک پاکستان حائز اهمیت است، نقش آن در ملاحظات امنیتی آن است که سیاست خارجی این کشور بر آن قرار دارد (محمدی،309:1385). به همین دلیل ارتباط با کشورهای اسلامی در اولویت سیاست خارجی پاکستان قرار گرفت(محمدی ،273:1384). با استفاده از این مدل رقابت ها وهمکاری های پاکستان با جمهوری اسلامی ایران را در سطح منطقه مورد بررسی و کنکاش قرار می دهیم. طبق آمار سال 2010 کشور پاکستان باجمعیتی حدود 180 میلیون نفر، ششمین کشور پرجمعیت دنیا به شمار می رود ودارای نرخ رشد جمعیت بالایی است.این کشور در آسیای جنوبی وقسمتی از آن نیز در خاورمیانه وفلات ایران واقع شده است.پاکستان مرز هزار کیلومتری با دریای عرب در قسمت جنوب دارد و از غرب با ایران، از شمال با افغانستان، از شرق با هندوستان واز شمال شرق با جمهوری خلق چین هم مرز است..(نقشه :1) (صفوی، 1378: 21-40).مولفه های ژئوپولیتیکی کشور پاکستان از یک سو جغرافیایی وسیاسی بوده واز سوی دیگر می توانند به عنوان مولفه های داخلی و خارجی نیز محسوب شوند (محمدی،309:1385) .همان طور که در قسمت ژئوپولیتیک ایران اشاره شد آسیای جنوب غربی از پنج حوزه ژئوپولیتیکی شامل: آسیای مرکزی، شبه قاره، قفقاز، خلیج فارس وخاورمیانه شکل می گیرد.

جمهوری اسلامی ایران برای این که بتواند بر این تنگناها و چالش­های ژئوپولیتیکی غلبه کند در مرحله نخست نیازمند مطالعه دقیق ژئوپولیتیک کشورهای منطقه و در مرحله دوم تدوین سیاست خارجی مبتنی بر مبانی علمی ژئوپولیتیک می باشد. به طوری که پاکستان سیاست خارجی خود را در سه سطح مختلف دوجانبه، منطقه ای و جهانی با کشورها تنطیم می کند (آمری راد،1:1384). در همین راستا هر دو کشور ایران و پاکستان در اکثر کنفرانس های این سازمان همکاری داشته اند. درهمین راستا کوهن بر این باور است که محیط از نظر استراتژیک یک پارچه نیست، بلکه دنیایی اساساً از هم گسیخته وتقسیم شده به چند منطقه جدا از هم است.

استقرار قوم و قبیله های بلوچ در فاصله مرزهای مشترک سه کشور ایران، پاکستان وافغانستان به طور طبیعی باید باعث تفاهم و هماهنگی سه جانبه ای برای کنترل استراتژیک قلمروبلوچ نشین شود. 1-عزت الله عزتی( 1388) در مقاله ای تحت عنوان” ژئواکونومی انرژی و پیامدهای امنیتی آن بر سه کشور ایران، پاکستان و هند” معتقد است: در آینده شاهد تحولات بسیار زیادی در این سه کشور از لحاظ انتخاب متحدین استراتژیک منطقه ای و جهانی خواهیم بود و دراین رابطه عامل انرژی به عنوان خمیرمایه این وحدت ژئواکونومیک خواهد بود. ناگفته نماند دولت ایران در توسعه زیر ساخت های منابع آبی فعال بوده است و هزینه های زیادی در زمینه سدسازی و پروژه های انتقال آب کرده است.

آب این تالاب در دسته آبهای شیرین قرار میگیرد. دشت فیروز آباد محصور در میان کوههای بلند و از نظر امنیت و سوق الجیشی نیز بسیار مهم بود. موضوع مهم دیگر، حادثه یازده سپتامبر است که آسیای جنوب غربی را در کانون تحولات بین المللی قرار داد، چراکه بعضی از تحلیل گران معتقدند حوادث یازده سپتامبر از این منطقه نشات گرفته است. تحولات پس از یازده سپتامبر در منطقه و حمایت پاکستان از جنگ با تروریسم اثراتی بر منافع ملی این کشور در کشمیر، افغانستان، برنامه هسته ای، و در سطوح داخلی جامعه داشته است.

در نتیجه می توان گفت که موقعیت داخلی، منطقه ای و بین المللی پاکستان به دنبال حوادث یازده سپتامبر و پی آمدهای آن به کلی دستخوش تحول و دگرگونی شده است (همان:7-8). چرا که این منطقه دارای موقعیت های ژئواستراتژیک، ژئوپولیتیک، ژئواکونومیک(نفت وگاز وبه طور کلی انرژی،خطوط مواصلات بین المللی و موقعیت ترانزیتی) و ژئوکالچراست. «زمانی که انرژی «حاکم» نیز مهیا باشد یا اگر موقعیت ایجاب کند، «جادوگر» مستقیما مدیریت امور را بدست میگیرد.» (پیرسون و کیمار،1392: 109) «در شاهنامه غیر از کاووس، کیخسرو کیانی هم مهرهای نیاکانی بر بازو دارد که همچون نوشدارو درمان خستگیهاست و برخلاف آن، نیروی شفابخشش با مداوای زخمهای گستهم نشان دادهمیشود.

مهندس حیدرپور با تأکید بر شناسایی و راهکارهای کاهش مصرف آب در حوضه در این فاز خاطر نشان کرد: امکان بهینه سازی مصرف آب شرب و بهره برداری از تصفیه خانه ها در این فاز بررسی شد و رسیدن به توسعه پایدار جز اهداف این فاز است . بشار که سرچشمه اش از تنگ سرخ شروع می شود و با الحاق چشمه های منطقه دهنو، دیار زیبای دنا را به وجود می آورد امروز دیگر آن شور و شعف گذشته را ندارد و خشکسالی های متوالی و کم بارشی های زمستان و حتی برداشت بی رویه آب از آن برای مصارف کشاورزی و طمع زمین خواران از سویی دیگر برای غصب زمین هایش امان آن را بریده است.

به طور کلی نتایج بدست آمده از شاخص جریان رودخانه در سال آبی مد نظر در همه ایستگاه ها بسیار مشابه بوده و نشان­ دهنده­ ی شدت خشکسالی در سال ­های (65-64، 80-78 و 93-87) در طول دوره­ ی آماری مورد مطالعه می­باشد که هرچه به سال­ های اخیر نزدیک­تر شده است، بر شدت آن در منطقه افزوده می­شود که این افزایش شدت در مقیاس­ های زمانی 9 و 12 ماهه بیشتر به چشم می­خورد. در زندگی شما هر چیزی در جای درست خود قرار گرفته اســت و شما از روند رشد و پیشرفت همه ابعاد زندگی تان راضی و خوشحال هستید.

حوضه پاییندست نیز از تقصیر مبرا نیست، اصفهان هم در بخش صنعت و هم بخشهای کشاورزی و شرب، بارگذاری اضافه داشته است و همه اینها سبب شده تا امروز با معضلی به نام زایندهرود دستبهگریبان باشیم و اکنونکه آبی در این رودخانه نیست، گروهی مطالبه گرند ازجمله این مطالبه گران، مردماند که به آن عنصر شهری و هویتی خود بهعنوان زیرساخت آبی نیاز دارند که خواستهای کاملا بهحق است و باید آن را محترم شمرد.

دیدگاهتان را بنویسید